Một là, vị trí của Đoàn thanh niên: Đoàn TNCS Hồ Chí Minh ra đời từ mùa
xuân của Đảng, của dân tộc, được Đảng Cộng sản Việt Nam và Bác Hồ kính yêu
lãnh đạo, rèn luyện. Trải qua hơn 80 năm xây dựng, phát triển và trưởng thành,
Đoàn TNCS Hồ Chí Minh đã luôn chứng tỏ bản lĩnh kiên cường, lòng trung thành
tuyệt đối với Đảng, với dân tộc, là lực lượng xung kích cách mạng, sẵn sàng đón
nhận mọi nhiệm vụ khó khăn, gian khổ; thực sự là tổ chức hạt nhân chính trị của
thanh niên Việt Nam; là đội dự bị tin cậy của Đảng, của nhân dân, là trường học xã
hội chủ nghĩa của thanh niên Việt Nam.
Tiếp nối truyền thống hào hùng, dưới ngọn cờ vinh quang của Đảng, trong
những năm qua, công tác đoàn và phong trào thanh thiếu nhi đã đạt được những
kết quả quan trọng. Nhiều nhân tố mới, điển hình tiên tiến trong thanh niên được
phát hiện, tôn vinh, góp phần tạo dựng hình ảnh đẹp về lớp thanh niên Việt Nam
thời kỳ mới. Đoàn TNCS Hồ Chí Minh tiếp tục có bước phát triển, thể hiện rõ vai
trò, trách nhiệm với thanh thiếu nhi và có đóng góp xứng đáng vào những thành
tựu chung của đất nước.
Hai là, xuất phát từ vai trò của đoàn thanh niên trong thực hiện chính sách
XDNTM: Trong thời gian qua, cùng với giảm nghèo bền vững, XDNTM là một
trong hai chương trình mục tiêu quốc gia ở Việt Nam hiện nay. Nghị quyết số 26
NQ/TW của Ban chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam đã đưa ra mục
tiêu “XDNTM” có kết cấu hạ tầng kinh tế – xã hội hiện đại, cơ cấu kinh tế và các
hình thức tổ chức sản xuất hợp lý, gắn nông nghiệp với phát triển nhanh công
nghiệp, dịch vụ, đô thị theo quy hoạch; xã hội nông thôn ổn định, giàu bản sắc văn
hoá dân tộc; dân trí được nâng cao, môi trường sinh thái được bảo vệ; Đoàn Thanh
niên dưới sự lãnh đạo của Đảng được tăng cường. Chính phủ đã ra các văn bản:
Quyết định số 800/QĐ-TTg, ngày 4/6/2010 về phê duyệt chương trình mục tiêu
Quốc gia về XDNTM giai đoạn 2010-2020; Quyết định số 1600/QĐ-TTg của Thủ
tướng Chính phủ năm 2016 về việc phê duyệt chương trình mục tiêu quốc gia xây
dựng nông thôn mới giai đoạn 2016-2020 Qua thực tế XDNTM ở các địa
phương, có thể thấy Đoàn Thanh niên có vai trò đặc biệt quan trọng trong vận động
nhân dân tổ chức XDNTM ở mỗi địa phương. Địa phương nào phát huy được vai
trò, thực hiện tốt chức năng của Đoàn Thanh niên trong XDNTM thì địa phương
đó nhanh chóng đạt được các mục tiêu và mang lại hiệu quả, tính bền vững của nó.
Ngược lại, nơi nào vai trò của Đoàn Thanh niên không được chú trọng và phát huy
thì nơi đó không đạt các mục tiêu và hiệu quả của việc thực hiện chương trình
XDNTM không cao, còn nhiều bất cập. Thực tiễn đã đặt ra những vấn đề cần có
lời giải đáp như: Đoàn Thanh niên đang có vai trò gì và được thể hiện như thế nào
trong XDNTM? Làm thế nào để phát huy được vai trò của Đoàn Thanh niên trong
XDNTM? Mặt khác, trong những năm qua, việc nghiên cứu về đổi mới, hoàn thiện
tổ chức đoàn, nhất là Đoàn Thanh niên ở nước ta cũng đã có những bước tiến đáng
kể. Không những vậy, việc xây dựng hoàn thiện tổ chức đoàn còn là một trong
những nhiệm vụ cần thiết nhất.