Triều Nguyễn (1802-1945), triều đại quân chủ cuối cùng ở Việt Nam, đƣợc đánh giá là “đã xây dựng một cơ chế quân chủ tập quyền mạnh mẽ với một bộ máy hành chính và một thiết chế vận hành qui củ, chặt chẽ ” [65; tr. 19]. Với việc chọn Huế làm kinh đô, triều đại này đã để lại một di sản vật thể đồ sộ gồm nhiều kiến trúc cung đình, trong đó các công trình phục vụ cho hoạt động nghi lễ của triều đình chiếm một số lƣợng lớn và là những công trình chính trong các cụm kiến trúc phục vụ đời sống vật chất và tinh thần của triều đại. Bên cạnh đó, các vua Nguyễn cũng đặt ra nhiều quy chế, điển lệ cho việc tế tự trong dân gian cũng nhƣ trong cung đình. Chỉ riêng những quy định dành cho việc nghi lễ, tế tự của triều đình đã chiếm 68 quyển trong tổng số 263 quyển của bộ Khâm định Đại Nam hội điển sự lệ do Nội các triều Nguyễn tập hợp và biên soạn. Điều này cho thấy vấn đề nghi lễ, tế tự chiếm một vị trí quan trọng trong đời sống văn hóa và chính trị của triều đại này.